Mr. en wat nu? Interview met Jelte de Jongh, consultant Roland Berger

Rechtenstudie.nl heeft het startsein gegeven voor een serie interviews genaamd 'Mr. en wat nu?'. Hierbij de vijfde in de reeks; een interview met Jelte de Jongh. Jelte (27) is in 2005 afgestudeerd aan de Universiteit Utrecht, richting Internationaal Publiekrecht en Economisch Publiek Bedrijfsrecht. Na het behalen van zijn Mr.-titel is hij aan de slag gegaan als consultant bij Roland Berger Strategy Consultants.


Waarom heb je gekozen voor Rechten?
Het klinkt misschien en beetje standaard, maar rechten leek me een goede algemene opleiding. Een aantal familieleden hebben ook rechten gestudeerd. Verder ben ik erg geïnteresseerd in mensenrechten. Ik heb in eerste instantie ook gekozen voor de afstudeerrichting Internationaal Publiekrecht. Na mijn studie wilde ik wel aan de slag bij Buitenlandse Zaken. Daar ben ik inmiddels op teruggekomen, ik wil eerst meer van het bedrijfsleven zien.

In welke richting ben je afgestudeerd?
Ik ben afgestuurd in twee richtingen, Internationaal Publiekrecht en Economisch Publiek Bedrijfsrecht. Ik heb mijn scriptie deels geschreven tijdens een stage bij Stibbe. Mijn scriptie ging over mededingingsrecht. Ik bekeek in een bepaalde zaak, gebaseerd op het Europees Verdrag voor de Rechten van de Mens (EVRM), waarin een bedrijf zich voor de Mededingingsautoriteit beriep op het recht op rechtsbijstand uit het EVRM. Dus toch ook nog een beetje die mensenrechten!

Hoe heb je je georiënteerd op de arbeidsmarkt?
Ik heb studentstage gelopen bij Stibbe. Dit was niet om te kijken of ik advocaat wilde worden, maar om bevestigd te worden in het gevoel dat ik echt géén advocaat wilde worden. Alhoewel het een erg leuke stage was, kwam ik er inderdaad achter dat ik niet echt een passie voor het vak van advocaat heb. Verder heb ik tijdens mijn studie veel bedrijvendagen bezocht en heb ik een aantal keer mee gedaan aan de zogenaamde 'in-housedagen'. Waar ik echt heel veel aan gehad heb was het praten met andere mensen die al aan het werk waren. Zij kunnen je precies vertellen waarom ze wel of niet enthousiast zijn en vertellen een heel eerlijk verhaal.

Tijdens mijn stage ben ik ook beter bekend geworden met de computerprogramma's die vooral advocatenkantoren gebruiken. Daar is ook het idee ontstaan om een eigen bedrijfje te beginnen. Het afmaken van mijn scriptie heeft dan ook even geduurd omdat ik zo druk bezig was met mijn eigen bedrijf: Workeffect. Workeffect verzorgt trainingen aan advocaten en overheids- en bedrijfsjuristen die gebruik maken van digitale, juridische producten. Het bedrijf heeft zich gespecialiseerd in het geven van trainingen voor online producten voor uitgevers van juridische publicaties.

Waarom wilde je de strategische consultancy in?
Ik heb een keer meegedaan aan een informatiedag van Ebbinge over consultancy. De mensen die daar rondliepen spaken mij erg aan. De mensen zijn heel divers qua achtergrond; zowel wiskundigen als neerlandici worden consultant. Ook het werk dat een consultant doet sprak me toen erg aan. Tijdens de informatiedag merkte ik ook dat het werk van consultants heel anders is dan dat van advocaten. Consultants werken veel in teams. Je bent samen bezig om een probleem op te lossen. Verder kom je als consultant veel meer direct in contact met klanten. Als jurist ben je in het begin vaak met je eigen deelprobleem bezig. Het is veel minder interactief. En juist van dat interactieve leer ik heel veel. Verder heb je als consultant veel meer ruimte om een creatieve oplossing voor problemen te vinden; Je wordt hierin veel minder dan in de juristerij waar je altijd te maken hebt met het kader van de wetgeving en rechtspraak.

Hoe ben je bij Roland Berger terecht gekomen?
Ik had tijdens de informatiedag ook kennisgemaakt met Roland Berger Strategy Consultants. Wat mij erg aanspreekt is dat het bedrijf nog aan het groeien is. In Europa is Roland Berger de derde strategie consultant. Wereldwijd staan we op de vijfde plaats. Het is dus een groot bedrijf. In Nederland zijn we echter pas vijf jaar geleden begonnen. Er werkte toen 15 mensen bij Roland Berger, inmiddels zijn dat er al 50!
Roland Berger is op zoek naar ondernemende mensen die aan het bedrijf willen bouwen. Veel van mijn collega's hebben ook ooit een eigen bedrijfje opgezet.
Wat mij verder erg aanspreekt is dat, in tegenstelling tot de meeste strategie consultants, Roland Berger geen Amerikaans maar een Europees bedrijf is. Roland berger zelf is een Duitser. Dit zorgt er ook voor dat wij markten kunnen betreden die voor anderen een stuk lastiger te betreden zijn zoals bijvoorbeeld het Midden-Oosten en Zuidoost Azië. Ik zou het zelf ook erg leuk vinden om een tijdje in het buitenland te werken.

Hoe ziet de sollicitatieprocedure er uit bij Roland Berger?
Het begint met een papierenronde, oftewel brief en cv. In deze ronde vallen veel mensen al af. Iedereen met een academische opleiding kan zich aanmelden. Daarna volgt een persoonlijk gesprek van ongeveer anderhalf uur over je cv en motivatie. Dit gesprek voer je met iemand van de recruitment afdeling.

De tweede ronde is een case study. Eigenlijk alle strategie consultants willen een case met je oplossen tijdens de sollicitatieprocedure. Je moet dan een 'echt' probleem al pratend oplossen. Een voorbeeld: een bedrijf wil de markt voor groene thee in Nederland verkennen. Allereerst moet je dan à la minute een schatting maken hoeveel thee er in Nederland wordt gedronken. Daarna maak je een plan van aanpak en inventariseer je de problemen die je mogelijk tegen kunt komen. Het doel van de case study is dat je kan laten zien dat je een case kan analyseren, een structuur kunt bedenken hoe je dit probleem aan gaat pakken en dat je met originele oplossingen komt. Voor het oplossen van een case kun je goed zelf oefenen. Zeker voor juristen kan dit goed helpen; ik had al ruim vijf jaar geen rekenmachine meer aangeraakt!

De laatste ronde duurt een dag. Tijdens deze dag heb je interviews met verschillende medewerkers en partners. Verder moet je weer een case voorbereiden en hierover een presentatie geven. Roland Berger is één van de weinige kantoren die je tijdens je sollicitatie ook laat presenteren. Eigenlijk is dat best raar, presenteren is een belangrijk deel van mijn dagelijks werkzaamheden. In totaal duurde het sollicitatietraject ongeveer drie weken.

Welke kwaliteiten zoekt Roland Berger in een consultant?
Het is erg belangrijk dat je analytisch erg sterk ben. Je moet zelfstandig in een brij van informatie structuur kunnen aanbrengen. Ook is het belangrijk dat je je mond open durft te doen en zelf op zoek durft te gaan naar de informatie die je nodig hebt. Verder is Roland Berger op zoek naar mensen met ondernemingszin.

Wat heb je gehad aan de ervaringen die je hebt opgedaan in je eigen bedrijf als consultant?
Ik heb in het jaar dat ik mijn eigen bedrijf had heel veel presentaties gegeven. Ik denk dat ik in totaal meer dan 100 dagdelen cursus heb geven. Dat komt nu heel goed van pas. Ook heb ik al een keer gezien dat grote bedrijven erg traag kunnen werken en hoe de interne machtsverhoudingen werken. Sommige mensen knappen daar op af. Ik vind het juist interessant.

Kun je wat vertellen over je eerste weken als consultant?
Ik heb een beetje een bijzondere start gehad. In plaats van direct voor een klant aan de slag te gaan heb ik mijn eerste weken geholpen om een wedstrijd voor snelgroeiende bedrijven door heel Europa te organiseren. Roland Berger organiseert in 10 Europese landen voorrondes voor deze wedstrijd. Toen ik begon werd ik gebombardeerd als contactpersoon voor de Nederlandse voorronde. Aan de ene kant was ik bezig met analyses waarbij ik bijvoorbeeld alle jaarverslagen van deelnemende bedrijven heb doorgespit. Aan de andere kant moest ik ook het event zelf organiseren. Ik vond het erg leuk om direct deel van dit geheel te worden. Na dit project ben ik echt bij klanten aan de slag gegaan.

Hoe bevalt het werkende bestaan?
Het was wel even omschaken. Als je soms een paar dagen in een hotel zit, dan moet je je sociale leven in drie dagen proppen. Dat kan heel goed, maar het is niet altijd feest. Verder verandert er eigenlijk niet zo heel veel. Al mijn vrienden zijn inmiddels ook aan het werk gegaan.

Klopt het vooroordeel over consultants dat ze hele lange dagen draaien en er eigenlijk geen sociaal leven meer op na kunnen houden?
Moet je hard werken?: ja. Is het altijd hard werken?: nee. Het verschilt heel erg per project. Maar er zijn inderdaad ook projecten waar je gekke uren moet draaien. Grappig genoeg zat ik laatst met een paar vrienden te borrelen die een hele andere achtergrond hebben. De één is advocaat, de ander chirurg. Eigenlijk kwamen we erachter dat we eigenlijk allemaal evenveel uren maken.

Zijn er veel 'sociale' activiteiten op dit kantoor?
Ons kantoor is een hele jonge hechte groep. Ik denk dat de gemiddelde leeftijd rond de dertig ligt. Toen ik werd aangenomen wilde ik mijn bedrijf nog verkopen. Dat heeft uiteindelijk nog zeven maanden geduurd en op 1 augustus 2006 ben ik aan de slag gegaan. In de tussentijd werd ik al wel meegevraagd op skivakantie. Met de 15 jongste medewerkers zijn we ook naar de Ardennen geweest. En natuurlijk borrelen we elke vrijdag samen.

Daarnaast hebben we allemaal tien trainingsdagen per jaar in het buitenland, vaak zijn dat lange weekenden. Alle starters gaan bovendien twee weken op cursus in het buitenland, waarbij de basis wordt gelegd voor hun vaardigheden als consultant en zij alle andere starters uit ander landen te leren kennen. Zo leer je goed de weg kennen binnen het hele bedrijf.

Hoe zien de komende jaren er voor jou uit bij dit kantoor? Later weer eigen bedrijf?
Ik wil hier zeker drie of vier jaar werken. Ik leer veel in hele korte tijd; je bent met vier tot acht projecten per jaar bezig en je leert veel verschillende industrieën en afdelingen van bedrijven kennen. Een beter inzicht in hoe bedrijven functioneren kun je niet krijgen. Ook geeft Roland Berger medewerkers de mogelijkheid om een MBA te volgen. Dat lijkt mij over een tijdje een hele goede aanvulling op mijn studie. Uiteindelijk wil ik wel weer heel graag een eigen bedrijf beginnen.

Heb je nog tips voor rechtenstudenten die na hun studie misschien als consultant aan de slag willen?
Probeer altijd een stage bij een strategie consultant te lopen. De drempel om een stage te lopen ligt lager dan over het algemeen aangenomen wordt en een stage geeft je doorgaans de mogelijkheid om mee te draaien op een project en daarbij echt te ervaren hoe het is om als consultant te werken.

    | Mail de redactie | Print